علل نارضایتی جنسی در زنان و مردان
ناهید لطفی ماهر- کارشناس ارشد روانشناسی

تحقیقی در ایران، در بررسی ارتباط عوامل روانشناختی و خانوادگی در رضایتمندی جنسی افراد متاهل، نشان داد که در کل، 30 درصد افراد رضایت کامل از رابطه جنسی دارند، 4 درصد اصلاً رضایت نداشتند و 14 درصد فقط بخاطر رضایت همسر، فعالیت جنسی انجام می دادند. بنابراین مشاهده می کنیم که در جامعه ما اکثر افراد از رابطه جنسی خود رضایت ندارند. اما مهمترین علل این نارضایتی چیست؟ شاید با شناخت آن بتوانیم در افزایش و درمان رضایت جنسی خود بکوشیم. بنابراین شما را به خواندن این مقاله دعوت می کنم.
برخی از مهمترین علت نارضایتی جنسی در مردان و زنان ما در موارد زیر آورده شده است. لازم به ذکر است که این عوامل بسته به نیازهای افراد و همچنین تفاوتهای جنسیتی، شدت و ضعف دارد، یعنی در برخی افراد و جنسیت خاصی، مهمتر قلمداد میشود.
• روابط خانوادگی آشفته: در زندگی زناشویی، به تدریج و به علل گوناگون که از حوصله این بحث خارج است، شاهد ایجاد تنش و آشفتگی در روابط خانوادگی زن و مرد هستیم. این آشفتگی هر چه شدت یابد، میزان رضایت جنسی طرفین کاهش می یابد زیرا این آشفتگی با ایجاد احساسات منفی نسبت به هم و همچنین کاهش تعداد دفعات رابطه جنسی همراه می¬شود.
• بی توجهی به تمایلات و نیازهای یکدیگر: زنان و مردان در رابطه جنسی دارای تفاوت های فاحشی هستند که به علت عدم آگاهی طرفین از این تفاوت ها، شاهد آن خواهیم بود که حداقل یکی از طرفین نمیتواند، نیازها و لذت خود را از رابطه جنسی، بهره برداری کند. متاسفانه به علل گوناگون مانند حجب و حیا، طرفین بخصوص زنان از بیان این نیازها خودداری می کنند که خود باعث کاهش تمایل و میزان رابطه جنسی و در نهایت پایین آمدن رضایت جنسی میشود.
• تاثیر مسایل و مشکلات روزمره: زوجین در ابتدای زندگی به علت گرمی و حرارتی که دارند، برای رابطه جنسی خود و کسب رضایت از آن اهمیت فراوان قائل هستند و جهت افزایش لذت جنسی، وقت فراوان می گذارند اما به تدریج و به علت درگیر شدن در مسائل روزمره زندگی مانند اشتغال، تحصیل، فرزندپروری و … بخصوص از جانب آقایان، رابطه جنسی کم کم رنگ می بازد و ارزش خود را از دست می دهد که خود باعث کاهش رضایت جنسی میشود.
• فقدان معلومات جنسی: در جامعه ما به علت مسائل فرهنگی، افراد از همان اوایل رشد خود در مورد مسائل جنسی معلومات کم و حتی ناقض و اشتباهی را دریافت می کنند و از آنجا که به منابع موثق در این مورد دسترسی ندارند، با حجم وسیعی از اطلاعات ناقص و اشتباه یا در مقابل فقر آگاهی، وارد رابطه جنسی زناشویی می شوند که نتیجه آن، رابطه جنسی زناشویی با کیفیت کم است. این روند گرچه به مرور و با کسب تجربه تا حدودی اصلاح میشود اما اثرات ابتدائی آن باعث کاهش رضایت جنسی در زندگی زناشویی میشود.
• رابطه عاطفی ضعیف با همسر: برخی افراد بخصوص آقایان، رابطه جنسی را تنها در عمل جنسی عمیق خلاصه می کنند، این در حالی است که جهت افزایش تمایل و رضایت جنسی در هنگام عمل جنسی، ارتباط عاطفی در طول زندگی مشترک لازم و ضروری است. یعنی افراد نمی توانند بدون داشتن رابطه عاطفی خوب، رابطه جنسی خوبی با هم داشته باشند و از این رابطه رضایت کسب کنند.
• وجود احساس گناه حین مقاربت: از آنجایی که در کشور ما مسائل جنسی بسیار کم قابل طرح هستند و برخی افراد به اشتباه عملکرد رابطه جنسی را تنها در تولید مثل خلاصه می کنند، بخصوص افراد دارای گرایشات وسواسی، این عمل را یک عمل زشت و ناپسند، حتی در چارچوی ازدواج می دانند که تنها باید بنا به ضرورت صورت پذیرد. این تفکرات افراطی باعث میشود که در حین و بعد از مقاربت جنسی، احساس لذت و رضایت نکنند.
• عدم پیش نوازی: زنان و مردان به علت تفاوت های که با هم در مورد مسائل و تحریکات جنسی دارند، نسبت به پیش نیازهای رابطه جنسی خوب در فرد مقابل نیز حساس نیستند. یکی از این موارد بخصوص در زنان، اهمیت رابطه پیش نوازی است؛ یعنی مردان باید قبل از رابطه جنسی عمیق، به پیش نوازی پرداخته و بعد از تحریک لازم زن، نسبت به عمل جنسی عمیق مبادرت کنند، این در حالی است که این اصل ساده اما مهم در بسیاری از مردان رعایت نمیشود. نتیجه آن کاهش رضایت جنسی بخصوص در زنان است.
• تقاضای آزاردهنده جنسی: گاهی یکی از زوجین به علت تجربیات مستقیم و غیرمستقیم خود مانند تماشای فیلم های گوناگون و یا صحبتهای دوستان خود، تمایل پیدا می کنند که همان عمل یا حالت جنسی آموخته شده خود را در رابطه جنسی با همسرشان نیز انجام دهند. این در حالی است که افراد به علت تفاوتهای فردی، گاهی نمی توانند این تقاضا را انجام دهند اما تنها برای کسب رضایت همسر خود، این عمل را انجام می دهند. این اتفاق به مرور باعث آزار و کاهش رضایت جنسی میشود.
• ترس از عدم ارضای جنسی همسر: در بین برخی زوجین، یکی از طرفین به علت نگرانی و مشغولیت ذهنی بیش از حد برای ارضای مناسب و کافی همسر خود، بر دریافت و ارضای نیازهای جنسی خود کمتر توجه می کند و تنها نیازهای طرف مقابل را در نظر می گیرد. این عامل علاوه بر اینکه به هدف نمی انجامد یعنی اغلب طرف مقابل نیز به علت نگرانی زیاد، ارضا نمیشود، باعث کاهش رضایت جنسی نیز میشود.
• تجارب نامطلوب در اولین رابطه جنسی: در فرهنگ ما و کشورهای همجوار اکثر افراد رابطه جنسی را پس از ازدواج تجربه می¬کنند (بخصوص خانم ها). در این صورت ممکن است زوج با بستن قرارداد ازدواج فکر کنند که حتماً در بار اول باید رابطه جنسی را تمام و کمال تجربه کنند و خود این مسئله فشار روانی خیلی شدیدی را به طرفین وارد می کند. بر اثر همین فشار روانی افراد نمی توانند رابطه را به درستی و با لذت برقرار کنند. این مسئله خاطره بدی برایشان بجا می گذارد (بخصوص برای خانمها) و ممکن است به توانایی جنسی خودشان شک کنند (بخصوص آقایان). همین موارد باعث می شود از رابطه جنسی زده بشوند و مشکلات دیگری در رابطه زناشوییشان از همین یک تجربه بوجود بیاید. همچنین گاهی نیز شاهد آن هستیم که در طول رشد و به علل مختلف، افرادی تجربیات تلخ و ناموفقی در اولین رابطه جنسی قبل از ازدواج خود داشتند که این تجربه بنا به اصول شرطی سازی، اثرات منفی خود که همان عدم لذت و کسب رضایت در رابطه جنسی بعد از ازدواج است، نیز در پی داشته است.
گرچه علل نارضایتی جنسی میتواند علل دیگری بخصوص از منظر تخصص های دیگر نیز داشته باشد اما میتوان عوامل بالا را در کاهش رضایت جنسی بسیار مهم قلمداد کرد. در پایان بد نیست به یک مثل قدیمی یونانی در مورد عشق نیز گوش کنید: «عشق حسد، تکبر و غرور نیست، بلکه بردباری و شفقت است. خشم و گستاخی و خود محوری نیست. عاشق به آسانی خشمگین نمی شود و خطاهای طرف مقابل را ثبت و ضبط نمی کند. عشق با شرارت و دروغ رابطه ای ندارد بلکه در حقیقت متجلی خواهد شد. از شما محافظت می کند، اعتماد به وجود می آورد، نیازمند پشتکار بوده و با امید همراه است».